ΤΟ ΑΛΑΤΙ ΤΗΣ ΓΗΣ
ΕΡΤ-1, ΚΥΡΙΑΚΗ 4 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2021, ώρα 13:00-15:00
Η ιστορία που έγινε τραγούδι!
Τα τραγούδια του Αγώνα του 1821 – Μέρος Β΄
Τιμώντας την επέτειο των 200 χρόνων από το 1821, «Το Αλάτι της Γης» και ο Λάμπρος Λιάβας παρουσιάζουν μέσα στη χρονιά έναν ιδιαίτερο κύκλο εκπομπών με θέμα τον ρόλο και τη σημασία του τραγουδιού και του χορού στην Εθνεγερσία.
Τα αφιερώματα αυτά αποτελούν καρπό συστηματικής ιστορικής και μουσικολογικής έρευνας, με στόχο να αναδείξουν τη λειτουργία του παραδοσιακού τρίπτυχου «τραγούδι-μουσική-χορός» στην προεπαναστατική περίοδο και στον απελευθερωτικό αγώνα των Ελλήνων.
Η δεύτερη εκπομπή του κύκλου «Το Αλάτι της Γης – Τα τραγούδια του Αγώνα του 1821» θα μεταδοθεί την Κυριακή 4 Απριλίου ώρα 13.00-15.00, με τίτλο «Η Ιστορία που έγινε τραγούδι!». Περιλαμβάνει μιαν επιλογή από αντιπροσωπευτικά ιστορικά τραγούδια, που επιβεβαιώνουν τη λειτουργία τους ως «κιβωτού» της συλλογικής μνήμης και «στρατιωτικών εφημερίδων» της εποχής (όπως τα χαρακτήριζε ο Κολοκοτρώνης).
Η εκπομπή ξεκινά από την προεπαναστατική περίοδο, με τραγούδια για το παιδομάζωμα, τους αγώνες των Σουλιωτών και τρεις διαφορετικές μουσικές παραλλαγές από τον «Θούριο» του Ρήγα. Ακολουθούν ιστορικά τραγούδια για τον Αντρούτσο και το Χάνι της Γραβιάς, για την πάνδημη κηδεία του Μάρκου Μπότσαρη στο Μεσολόγγι, για την πολιορκία του Ναυπλίου, για τις μάχες στην Αράχωβα (Καρυές Λακωνίας), στα Τρίκορφα (Νικηταράς) και στο Μανιάκι (Παπαφλέσσας), καθώς και για τη Ναυμαχία στο Ναβαρίνο που καθόρισε την έκβαση της Επανάστασης.
Παράλληλα, γίνεται αναφορά στον περίφημο «Τσοπανάκο», λαϊκό βάρδο του Αγώνα από τη Δημητσάνα που ακολουθούσε τους αγωνιστές ψάλλοντας τα κατορθώματά τους, καθώς και στα τραγούδια του κύκλου των Κολοκοτρωναίων.
Τέλος, με τον τελετουργικό καγκελευτό χορό από την Ιερισσό της Χαλκιδικής για μια ηρωϊκή ναυμαχία προαναγγέλλεται το επόμενο επεισόδιο της σειράς που θα είναι αφιερωμένο στα τραγούδια για τους Αγώνες των Ελλήνων στη θάλασσα.
Συμμετέχουν οι μουσικοί: Αλέξανδρος Αρκαδόπουλος (κλαρίνο), Γιάννης Παυλόπουλος (βιολί-τραγούδι), Ιορδάνης Κουζηνόπουλος (λαούτο-τραγούδι), Μανούσος Κλαπάκης (κρουστά). Τραγουδούν η Κωνσταντίνα Πάτση και ο Γιώργος Αγγελόπουλος.
Χορεύουν μέλη του Λυκείου των Ελληνίδων Αθήνας: Τάσος Πλίτσης, Σταμάτης Βλάχος, Νίκος Ζέκης, Σωτήρης Καραδημήτρης, Χρήστος Λιόντης, Γιώργος Μποτίνης (επιμέλεια: Τάσος Πλίτσης).
Έρευνα-Κείμενα-Παρουσίαση: Λάμπρος Λιάβας
Σκηνοθεσία: Μανώλης Φιλαΐτης
Διεύθυνση φωτογραφίας: Σταμάτης Γιαννούλης
Εκτέλεση παραγωγής: FOSS
Author
Κατάλογος σενδεδεμένων τραγουδιών
Κάτω στου Βάλτου τα χωριάΦέγγε μου φεγγαράκι μου
Θούριος Ρήγα εκδοχή Αντωνίου Σιγάλα
Θούριος Ρήγα εκδοχή Σίμωνα Καρά
Θούριος Ρήγα (Σκιάθος) εκδοχή π. Γεωργίου Ρήγα
Στη βρύση στα Τσερίτσανα
Τ’ Αντρούτσου η μάνα τσάμικος
Στη μέση στην Αράχωβα καλαματιανός
Θρήνος μεγάλος (του Μπότσαρη)
Συνέντευξη : Αλέξανδρος Αρκαδόπουλος
Ραστ
Νά ‘μαν πουλί να πέταγα
Συνέντευξη : Γιάννης Παυλόπουλος
Στα τρίκορφα τσάμικος
Εσείς βουνά, ψηλά βουνά
Ανάπλι για δε χαίρεσαι; καλαματιανός
Του Φλέσσα η μάνα
Αρκαδιανή
Τριάντα καράβια αρμένιζαν
Ήρθαν καράβια στο γιαλό (Ιερισσού)
Πατινάδα Χαλκιδικής
Των Κολοκοτρωναίων τσάμικος
Συμμετέχοντες
Αλέξανδρος Αρκαδόπουλος ( Κλαρίνο, Πληροφορητής )Γιάννης Παυλόπουλος ( βιολί, Πληροφορητής, Τραγούδι )
Ιορδάνης Κουζηνόπουλος ( Λαούτο, Τραγούδι )
Κωνσταντίνα Πάτση ( Τραγούδι )
Λύκειο των Ελληνίδων Αθήνας ( Χορός )
Μανούσος Κλαπάκης ( Κρουστά )
Γιώργος Αγγελόπουλος ( Τραγούδι )
